Prisoners Death Records since 2001

Prisoners Death Records

The crimes against innocent civilians and fighters were not begun in 2001 by the PFDJ but has roots going back to the 1960s by the ELF, to the1970s by the ELF & EPLF and to the1980s by the EPLF [Find more information].

Ghirmay Yeibi in his article " Half a century of misery and with no end in sight which was posted to asmariino.com on 31 May 2012 wrote the Eritrean struggle from inception was not a struggle for democracy, justice and lasting peace. The heinous and perpetual crime perpetuated by the fronts(ELF& EPLF] on the people in the 30 years of its journey and which has been continued with greater intensity since independence for the last 20 years, points to one and only one direction. [ Read more]

Prisoners from 1991-2001

List of Known Detention Facilities in Eritrea ዝርዝር አስማት አብያተ ማእሰርቲ ኤርትራ

• Elias Teklu, a journalist and writer who became the first victim of the government of Ethiopia in the 1950s should also be remembered on the 18th of September.

Elias Teklu, the correspondent of the newspaper ‘Dehai Eritrea’, was imprisoned by the government of Ethiopia in 1954 and then taken to Alem Bekage prison former central prison in Addis Ababa where he died. [

Read more

]

ጋዜጠኛ መንእሰይ ዮሴፍ ገብረህወት ካብ ኣዲስ ኣበባ ኣብዚ ዝሓለፈ ክልተ ሰሙን ከምዝተሰወረ, 2012

Brief information on some prisoners who died in the PFDJ prisons since 2001-2012

From EHREA archive collections compiled by Resoum Kidane

The Eritrean Revolution: Born of a Shifta father, produced a Shifta system [read more]

We are harvesting what we planted

ERA-ERO-PRISONERS UPDATE-20 ግንቦት 2012[ንሞት ዶ ትጽበያ!] Era’eRo Prison guard reveals his shocking account Six Eritrean political leaders have died in prison: ex-guard [Part 1] HRCE's Elsa Chyrum Interviews Eyob Bahta ( Ex Eiraeiro Prison-Guard video) Part 2] HRCE's Elsa Chyrum Interviews Eyob Bahta ( Ex Eiraeiro Prison-Guard video)

Era-Ero

Prisoners

Mass deaths in Wi’a concentration/training camp

ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዘለዉ ኤርትራውያን፣ ብተላገብቲ ሕማማት ይሳቐዩ እቶም ዝሞቱ እሱራት፣ ገራሪ ገያ ዕድመ 34 ዓመት፣ ኪኒ ሉዊጂ ዕድመ 37 ክልቲኦም ካብ ብሄረ ኩናማ ክኾኑ እንከለዉ፣ እቲ ሳልሳይ፣ ሳሙኤል ጸጋይ ዝተባህለ ወዲ 22 ዓመት ከኣ ኣባል ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ እዩ። Read more

BREAKING NEWS

ሚኒስተር ወጻኢ ጉዳያት ነበር ገዲም ተጋዳላይ ሃይለ ወልደትንሳኤ (ድሩዕ) ኣብ ዒራዒሮ ተሰዊኡ፡፡

ካብ 18 መስከረም 2001 ጀሚሩ ኣብ ትሕቲ ምድሪ ቤት ማእሰርቲ ዒራዒሮ ንኣስታት 17 ዓመታት ተቐይዱ ግዳይ ዝተፈላለዩ ሕማማት ብምኻን ክሳቐ ዝጸንሐ ገዲም ተጋዳላይ ሃይለ ድሩዕ፡ ብዕለት 25 ጥሪ 2018 ለይቲ ካብዛ ዓለም ተፈሊዩ፡፡ ብምስምስ “ጉጅለ-15” ኣብ ጎዳጉዲ ዒራዒሮ ክብሩን ታሪኹን ተባሕጊጉ ብመለለዬ ቁጽሪ 4 ክርቋሕ ዝጸንሐ ድሩዕ፡ ብሕማማት ሽኮርያ፡ ጸቕጢ ደምን ኩሊትን ክሳቐ ዝጸንሐ ኮይኑ፡ ካብ 2009 ንነጀው ድማ ክልቲኡ ኣዒንቱ ዓዊሩ መሓውራቶ ጠሊምዎ፡ ኣብ ጸልማት ሸላ ተቐይዱ ክሳቐ ጸኒሑ እዩ፡፡ ሰኣን ግቡእ ሓገዝን ክንክንን ብዘስካክሕ ኩነታት በቢ ሓደ ናብ መቓብር ከምርሑ ዝጸንሑ ኣባላት “ጉጅለ -15” እንሆ ኣብ መወዳእታ ገዲም ተጋዳላይ ድሩዕ ተሓዊስዎም ኣሎ፡፡

ገዲም ተጋዳላይ ሃይለ ወልደተንሳኤ ዕቕቡ (ድሩዕ)፡ ከምቶም ካልኦት ብጾቱ ንቡር ተሓሪሙ፡ ብዕለት 26 ለይቲ ኣብ ሰናጭሮ ዒራዒሮ ብኸውሊ ዝተቐብረ ኮይኑ፡ ኣብ ሓለዋ ካብ ዝነበሩ ኣባላት ሚኪኤለ ወረደ፡ ትንስኡ ተወልደ፡ ዑስማን ዑመርን መድሃኔ መሓሪን ዝተብሃሉ ሓመድ ኣዳም ከምዘለበስዎ ተፈሊጡ ኣሎ፡፡ ንስድራቤቱን መላእ ህዝቢ ኤርትራን ጽንዓት ይሃብኩም ይሃበና እንዳበልኩ ተወሳኺ ዝርዝር ሓበሬታ ከምዘስዕበልኩም በዚ ኣጋጣሚ ክገልጽ እፈቱ፡

ብቅይዱ ከይዱ

መን ከም ሃይለ ድሩዕ! ኣቦ ቃልሲ!

Breaking News Eritrea, ሓርበኛ ሃይለ ወ/ትንሳኤ ዓሪፉ

ዕላል ሃይለ ወ/ትንሳኤ(ዱሩዕ)ምስ ዳን ኮነል»ኣነን ኢሰያስን ሙሴን ንኸይ ንጠላለም(ኤ)ተወቂጥና

ምስጢራዊ ብዛዕባ ሞተ (ድሩዕ) New 2018

The Eritrean diaspora is mourning

The alleged death in detention of veteran freedom fighter Durue deeply saddened, but also angered the Eritreans abroad. read more

ሽማግለ ቤት ትምህርቲ ኣልድያእ ዝነበሩ ሓጂ ሙሳ መሓመድ ኑር ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዓሪፎም

ሓጂ ሙሳ መሓመድ ኑር ኣብ መበል 93 ዕድሚኦም ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዓሪፎም

ኣብ ኣስመራ እትርከብ ቤት ትምህርቲ ኣልድያእ ኣል ኢስላምያ ንኽትዕጾ ብመንግስቲ ኤርትራ ዝቐረበ ውሳኔ ዝተቓወሙ ኣቦይ ሓጂ ሙሳ መሓመድ ኑር፡ ብቐዳም 3 መጋቢት 2018 ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከም ዝዓረፉ ምንጭታት ሓቢሮም።

መንግሰቲ ኤርትራ፡ ብ20 ጥቕምቲ 2017፡ ኣልድያእ ኣል ኢስላምያ ንኽትዕጾ ትእዛዝ ምስተዋህበ፡ ሓጂ ሙሳ ነቲ መንግስቲ ዘመሓላለፎ መምርሒ ብምቅዋም ምስ ተማሃሮን ወለድን ኣብ ዝረዳድኡሉ ዝነበሩ እዋን እዮም ኣብ ትሕቲ ቐይዲ ውዒሎም።

ድሕሪ ማእሰርቶም ብዝሰዓበ ሰላማዊ ሰልፊ ብዙሓት ተማሃሮን ወለድን ከምእተኣስሩ ይዝከር። ንሃለዋቶም ብዝምልከት ከኣ ክሳብ ሕጂ ደሃይ ከምዘየሎ ምንጭታትና ወሲኾም ኣረዲኦም።

ኣብ መፋርቕ መስከረም ዝሓለፈ ዓመት፡ ቤት ትምህርቲ ኣልድያእ ኣል ኢስላምያ ናብ መንግስቲ ክትሰጋገር ዘዋሪ መልእኽቲ ከምዝበጽሓ፡ ሽማግለ ወለዲ እታ ቤት ትምህርቲ፡ 'እዛ ቤት ትምህርቲ ብገንዘብ ህዝቢ ስለዝተሰርሐት ናይ ህዝቢ ቤት ትምህርቲ ከኣ ስለዝኾነት መንግስቲ ኣይወረሳን እዩ' ኢሎም ከምዝተቓወሙን ምስ ተማሃሮን ወለድን ብኣኼባ ከምእተዘራረቡን ምጽብጻብና ይዝከር።

ሓጂ ሙሳ መሓመድ ኑር ኣባል ምንቕስቓስ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ኮይኖም ከምዝተቓለሱ መረዳእታታት ይሕብሩ። ኣባል ኮሚሽን ረፈረንዱምን ኮሚሽን ቅዋም ኤርትራን ነበር ሓዎም፡ ገዲም ተጋዳላይ ጣሃ መሓመድ ኑር እውን ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከምዝሞቱ ይዝከር።

ምስጢራዊ ስቅያት ንጹሃት ጀጋኑ

ሕይወቶም ዝሰአኑ ዜጋታት ኤርትራ፤-

ክቡራት ዜጋታት ብዙኃት ኤርትራውያን ዜጋጣት ብሕብእ ሕቡእ ሕይወቶም ይጠፍእ ምህላዉ ኲሉ ፈሊጡ ብሓድነት ነዚ ጠጠው ንምባል ብሓደ ማዕረ ከም ስኒ አድጊ ዄንና ንሥራሕ።

Source http://www.mekaleh.org

ኣስማት ስዉኣት ግዳያት ቤት ማእሰርቲ ዒራ-ዒሮ ብዝርዝር '''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''' [ምንጪ ጽሑፍ] -ብሳክቲዝም- ህግደፋዊ ናይ ጥፍኣት ስነ-ሓሳብ ዝፍለጥ፡ ስሙ ንግዚኡ ክዕቀበሉ ዝመረጸ ኤርትራዊ-ዜጋ

► ጀነራል ዕቑበ ኣብርሃ [መለለዪ ቁጽሪ- 13] +++++++++++++++++++++++ 1948 ተወሊዱ፡ መባእታን ካልኣይን ደረጃ ትምህርቱ ኣብ ደቀምሓረ ወዲኡ። ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዩኒቨርስቲ ናይ ላዕለዋይ ደረጃ ትምህርቱ ምስ ወድአ፡ 1972 ናብ ህ-ግ-ሓ-ኤ ተሰሊፉ። ኣብ 1977 ኣብ 1ይ ጉባኤ ኣባል ማእከላይ ሽማግለን ፖለቲካዊ ቤ/ጽሕፈትን ኮይኑ ተመሪጹ። 1978-1984 ኣዛዚ ሰሜናዊ ምብራቕ ሳሕል ኮይኑ ወራራት ስርዓት ደርግ ኣብ ምፍሻል መሪሕ ተራ ተጻዊቱ። ድሕሪ ናጽነት ሚኒስተር ንግድን ኢንዱስትሪን፣ ቀጺሉ ሚኒስተር ዕዮን ሰብኣዊ ድሕነትን፣ ኣስዒቡ’ዉን ኣብ 1999 ኣብ እዋን ኩናት ኢትዮ-ኤርትራ ናይ ጀነራል መዓርግ ተዋሂብዎ ሓላፊ ቁጠባ…፣ ምምሕዳርን…፣ ጥዕናን…፣ ከምኡ’ውን ብዓቢኡ ኣብቲ ዝለዓለ ስልጣን ኣዛዚ ስታፍ ሓይልታት-ምክልኻል-ኤርትራ ኮይኑ ኣገልጊሉ። ኣባል G-15 ተባሂሉ ብዕለት 18/09/2001 ተዓፊኑ እምባትካላ ምስተወስደ፡ ነዊሕ ከይጸንሐ ብዕለት 13/10/2002 ►ተሰዊኡ።

► ማሕሙድ ኣሕመድ ሸሪፎ [መለለዪ ቁጽሩ 27] ++++++++++++++++++++++++++ 1948 ተወሊዱ፡ 1966 ናብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ብምስላፉ፡ ኣባል ክፍሊ-5 ኮይኑ ኣገልጊሉ። 1970 ናብ ህዝባዊ ሓይልታት ብምጽንባር፡ ቅድምን ድሕርን ናጽነት ኣብ ዝተፈላለዩ ላዕለዋይ ጽፍሕታት መንግስቲ ሰሪሑ። ሓላፊ ክፍሊ ሓበሬታን ፕሮፖጋንዳ…፣ ሓላፊ ክፍሊ ህዝቢ…፣ ድሕሪ ናጽነት ድማ ሚኒስትሪ ዞባዊ ምምሕዳርን…፣ ብተወሳኺ ፕረሲደንት ኣብ ዘይህልወሉ ድማ ከም ፕረሲደንት ኮይኑን እዩ ሰሪሑ። ጸኒሑ ድማ ከም ኣቦ-ወንበር ምርጫ ሽማግለ ኮይኑ’ዉን ኣገልጊሉ እዩ። ከም ካልኦት ብጾቱ ዴሞክራስያዊ ለውጢ ስለዝጠለበ ብዕለት 18.09.2001 ምስተቐየደ ድማ ድሕሪ ክልተ ዓመታት ብዕለት 04.06.2003 ኣብ ቤት-ማእሰርቲ እምባትካላ ►ተሰዊኡ።

► ሳልሕ እድሪስ ከክያ [መለለዪ ቁጽሩ 6] +++++++++++++++++++++ 1950 ተወሊዱ፡ ኣብ ባህር-ዳር(ኢትዮጵያ) ፖሊ-ቴክኒክ ክመሃር ድሕሪ ምጽናሕ፡ ትምህርቱ ኣቋሪጹ ብ1976 ናብ ህ-ግ-ሓ-ኤ ተሰሊፉ። ኣብ ሜዳ መምህር ፖለቲካዊ ስነ-ፍልጠት ነይሩ። ቀጺሉ ኮሚሽን ሓላፊ ማእከል ወተሃደራዊ ስልጠና ነይሩ። ኣብ 2ይ ጉባኤ ናይ ግንባር ኣብ ማእከላይ ሽማግለ ተመሪጹ፡፡ ድሕሪ ናጽነት ኣባል ማእከላይ ሽማግለ ህ-ግ-ደ-ፍ…፣ ኣባል ሃገራዊ ባይቶ…፣ ሚኒስተር መጓዓዝያን መራኸቢታትን…፣ ሓላፊ ፕረሲደንታዊ ቤ/ጽሕፈት…፣ ምክትል ወጻኢ ጉዳያትን…፣ ኣምባሳደር ኤርትራ ኣብ ሱዳንን ኮይኑ ኣገልጊሉ። ኣብ 2000 ዓ/ም ካብ ዝነበሮ ሓላፍነት ወሪዱ ከንቲባ ከተማ ዓሰብ ከምዝኸዉን ተገይሩ። ንለውጢ ስለዝጠለበ ድማ ብ18 መስከረም 2001 ምስ ብጾቱ ተዳጒኑ። ብዕለት 12/06/2003 ኣብ ዒራ-ዒሮ ►ተሰዊኡ።

► ሑሞድ ሕምድ [መለለዪ ቁጽሩ31] ++++++++++++++++++++ 1955 ተወሊዱ፡ ኣብ ሱዳን ዓብዩ ኣብ ግብጺ ድማ ተማሂሩ። ብምቕጻል ኣብ ዩኒቨርስቲ ዒራቕ ብኬሚስትሪ ተመሪቑ። ኣብ እዋን ቃልሲ ‹ኣባል ሓፋሽ ውድባት› ብምዃን ኣብ ሱዳን፣ ግብጺ፣ ሊብያን፣ የመንን፣ ብልዑል ንቕሓት ንመንእሰያት ይውድብ ነይሩ። ካብ 1994-2001 ኣባል ፈጻሚ ኣካል ህ-ግ-ደ-ፍ…፣ ኣባል ሃገራዊ ባይቶ…፣ ሓላፊ ኣውራጃ ሰንሒት…፣ ኣብ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ሓላፊ ክፍሊ ፖለቲካን ጨንፈር ማእከላይን ምብራቕን ሰሜን ኣፍሪቃን ብምዃን ኣገልጊሉ። ኣብ መወዳእታ ድማ ኣምባሳደር ሃገረ-ኤርትራ ኣብ ሱዕዲ-ዓረብ ኮይኑ ብተወፋይነት ዘገልገለ ጅግና እዩ። ብ18 መስከረም 2001 ኣባል ጉጅለ-15 ተባሂሉ ተዳጒኑ። ብዕለት 22/09/2003 ድማ ኣብ ዒራ-ዒሮ ►ተሰዊኡ፡፡

► ወ/ሮ ኣስቴር ፍስሃጽዮን [መለለዪ ቁጽራ11] +++++++++++++++++++++++++ 1951 ተወሊዳ፡ ብ1974 ናብ ገድሊ ዝተሰለፈት ገዲም ተጋዳሊት እያ፡፡ ኣስቴር በዓልቲ-ቤቱ ንሚኒስተር ማሕሙድ ሸሪፎ እያ ነይራ። ሓደ ቆልዓ ወሊዶም። ነቲ እንኮ ውሉዳ ነቲ ንናይ ቀረባ ሓላፊኣ ዝነበረ ብኢሳይያስ ኣፈወርቂ ዝተቐንጸለ ኢብራሂም ዓፋ ንምዝካር ‹ኢብራሂም› ኢላ እያ ሰይማቶ። ድሕሪ ናጽነት ኣባል ማእከላይ ሽማግለ ህ-ግ-ደ-ፍ-ን ኣባል ሃገራዊ ባይቶን ነይራ። ብድሕሪ 1996 ነቲ እንዳገበለ ዝመጽእ ንዝነበረ ውልቀ-መላኺ ዲክታቶር ኢሳይያስ ኣፍወርቂ ብምቅዋማ፡ ካብ ሓላፍነታ ደስኪላ እያ ነይራ። 1999 ናብ ዝነበረቶ ሓላፍነት ተመሊሳ ክትሰርሕ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ምስቶም «ሰላማውን ዲሞክራስያውን ዘተ» ዝብል ቅሉዕ መልእኽቲ ናብ ፕረሲደንት ኢሳይያስ ኣፍወርቂ ዝለኣኹ እያ ነይራ። ኣባል ጉጅለ-15 ተባሂላ ድማ ብዕለት18 መስከረም 2001 ተዳጒና። ብዕለት 8/06/2003 ከኣ ብሓያል ጸቕጢ ኪሎማ ኣብ ዒራ-ዒሮ ►ተሰዊኣ።

► ጀርማኖ ናቲ ምሽሾ [መለለዬ ቁጽሩ 30] ++++++++++++++++++++++ 1940 ተወሊዱ፡ ናይ መባእታን ማእከላይን ደረጃ ትምህርቱ ኣብ ኣሸሺ (ቅዱስ-ፍራንስ) ተማሂሩ፡ ኣብ ፔታጎ ብኣካውንቲንግ ድሕሪ ምምራቑ፡ ካብ 1971-76 ኣብ ባራቶሊ (ጡጥ ፋብሪካ ዓሊ-ጊደር) ተመዲቡ ክሰርሕ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ኣባል ጀብሃ ተባሂሉ ተጠርጢሩ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ሰንበል ብደርግ ተኣሲሩ። ጀብሃ ብወታደራዊ ስርሒት ኣወጺኣቶ። ድሕሪ ምውጽኡ ድማ ናብ ሻዕብያ ተሰሊፉ። ምስ በዓል ደሃብ ፋዪድ ቲንጋ ንከሰላ ተላኢኹ ንተወለድቲ ብሄር ኩናማ ብምጉስጓስ ኣብ ጎድኒ ህ-ግ-ሓ-ኤ ከምዝስለፉ ዝገበረ ሙዑት ተጋዳላይ እዩ። ብ1987 ኣብ 2ይ ውድባዊ-ጉባኤ ኣባል ማእከላይ ሽማግለ ኮይኑ ተመሪጹ። ድሕሪ ናጽነት ኣመሓዳሪ ጋሽን-ሰቲትን ኮይኑ ተመዚዙ። 1994 ኣብ 3ይ ጉባኤ ንካልኣይ ግዜ ኣባል ማእከላይ ሽማግለን ፈጻሚት ፖለቲካዊ ቤ/ጽ ህ-ግ-ደ-ፍ-ን ኮይኑ። ኣብ ዓመተ 2000 ኣመሓዳሪ ዞባ ደቡባዊ ቀይሕ-ባሕሪ ብምዃን ተመዲቡ። ኣባል ጉጅለ-15 ተባሂሉ ድማ ብዕለት 18/09/2001 ተኣሲሩ። ብዝተፈላለየ ሕማማት ነዊሕ ክሳቐ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዒራ-ዒሮ ኣብ ወርሒ 01/2009 ►ተሰዊኡ።

► ኣልኣዛር መስፍን ጉዱም [መለለዬ ቁጽሩ 1] ++++++++++++++++++++++++ ካብ ኣብኡ ኣቶ መስፍን ጉድምን ኣዲኡ ወ/ሮ ምስላ ደበሳይን ኣብ ዞባ-ማእከል ተወሊዱ እዩ ዓብዩ። 5 ኣሕዋቱ ንሜዳ(ናብ ቃልሲ) ወሪዶም፡ ካብኦም ፍቕረን ኣሮንን ዝበሃሉ ምእንተ ናጽነት ተሰዊኦም። ምሕረቱ ኣካለ ስንክልቲ ኮይና ኣትያ።፡ ምስግና ዝበሃል ሓዉ ድማ ብደርግ ብሕሱም ተቐጥቂጡ ኣእምሮኡ ዝሰሓተ ኣለዎ። ኣልኣዛር ብቢዝነስ ኣድሚንስትረሽን ኣብ ኣዲስ አበባ ዩንቨርሲቲ ድሕሪ ምምራቑ፡ ብ1975 ንሜዳ ወሪዱ። ድሕሪ ናጽነት ድማ ናብ ኣሜሪካ ተላኢኹ ብማስትሬት ዲግሪ ብዝለዓለ ነጥቢ ተመሪቑ ንሃገሩ ተመሊሱ። ኣልኣዛር ኣቦ 3 ውሉዳት ኮይኑ ደቁ -ጴጥሮስ፣ -ኑኤልን፣ -ናታንን ዝበሃሉ ኣብ ኣዲስ አበባ ተሰዲዶም ይርከቡ። ተደናጋጺ G-15 ተባሂሉ ብዕለት 18.09.2001 ምስ ብጾቱ ኣብ እምባትካላን ዒራ-ዒሮን ተኣሲሩ። ወርሒ 9/2011 ►ተሰዊኡን ኣብ ሩባ ዒራ-ዒሮ ተቐቢሩን።

► ተስፋይ ገብረኣብ(ጎመራ) [መለለዪ ቁጽሩ16] +++++++++++++++++++++++++ ክእሰር እንከሎ ዕድሚኡ 53 ይገብር ነይሩ። ገዲም ተጋዳላይ ህ-ግ-ሓ-ኤ- ‘‘ጎሞራ’’ ኣባል እንዳ 72 ኮይኑ እዩ ናብ ናጽነት ኣትዩ። ድሕሪ ናጽነት፡ ኣብ ማእከላይ ቤ/ጽ ህ-ግ-ደ-ፍ…፣ ኢሚግረሽን…፣ ኣብ ሚ/ሪ ዕዮን ሰብኣዊ ድሕነትን…፣ ከምኡ’ውን ኣብ ሚኒስትሪ ወጻኢ ጉዳያት -ዲፕሎማት- እዩ ነይሩ። ተደናጋጺ ጉጅለ-15 ተባሂሉ ኣብ ዓመተ 2001 ተኣሲሩ እምባትካላን ዒራዒሮን ኣትዩ። ኣብ ሞንጎ ወርሒ10ን 12ን /2010 ድማ ►ተሰዊኡ።

► ኪሮስ ተስፋንኪኤል(ኪሮስዓወር) [መለለዪ ቁጽሩ 21] ++++++++++++++++++++++++++++++ ገዲም ተጋዳላይ ኪሮስ ዓወር፡ ኣብ ሜዳ ፋርማሲስት ኮይኑ ይሰርሕ ኔሩ። ድሕሪ ናጽነት ኣብ ሚኒስትሪ ቱሪዝም ዳይረክተር ጀነራል ኮይኑ ተመዱቡ ክሰርሕ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ንዝለዓለ ትምህርቲ ናብ ኣሜሪካ ተላኢኹ ብ International Relations ማስተሩ ሰሪሑ ተመልሰ’ሞ፡ ኣብ ሚኒስትሪ ወጻኢ ጉዳያት ኮይኑ ተመዲቡ ከም ዝሰርሕ ዝተገበረ ኣዚዩ በሊሕ ተጋዳላይ ምንባሩ ይፍለጥ። ሓደ እዋን ሓደ ታሪኻዊ ቃል ንወዱ ‘‘ንፍቕረ’’ ገሊጹሉ እዩ ሓሊፉ። «,,,ፍቕረ ወደይ ንሕና ብኢሳይያስ ኣፍወርቂ ተገዚእና ኢና ኣቲና፡ ንስኻ ከኣ ብኣብርሃም ኢሳይያስ ከይትግዛእ ሓደራ…!!» ከምዝበሎ ይፍለጥ። ወርሒ 9/2011 ኣብ ዒራ-ዒሮ ድማ ►ተሰዊኡ።

► ሲራጅ ኢብራሂም መሓመድ ኪያር [መለለዪ ቁጽሩ 26] +++++++++++++++++++++++++++++++ ዕድሚኡ ከባቢ 63 እዩ። ደረጃ ትምህርቱ ድማ ቢኤ ዲግሪ። ናብ ሜዳ ዝተሰለፈሉ ብ1969/70 ኮይኑ፡ ፈለማ ኣባል ህዝባዊ ሓይልታት…፡ ደሓር ድማ ተጋደላይ ህዝባዊ ግንባር ኮይኑ እዩ ናብ ናጽነት ኣትዩ። ድሕሪ ናጽነት ኣብ ሚኒስትሪ-ምክልኻል ኣባል መኮንን-ጥዕና ኮይኑ ይሰርሕ ነበረ። ብድሕሪ እዚ ግዜ እዚ፡ ኣብ ሱዑዲ-ዓረብ ከም -ዲፕሎማት- ሃገረ-ኤርትራ ኮይኑ እዩ ኣገልጊሉ። በዓልቲ ቤቱ ወ/ሮ ጽገሬዳ በየነ ተኽለሚካኤል ገዲም ተጋዳሊት ህ-ግ-ሓ-ኤ እያ። ኣቦ 3 ቆልዑ ኮይኑ ደቁ → ኣድሃም ሲራጅ፣ → ኣድያም ሲራጅን፣ → ፌርዶስ ሲራጅን ይበሃሉ። ድሕሪ ማእሰርቲ ኣቦኦም -ኣድሃም ሲራጅ ናብ ኢትዮጵያ፣ -ኣድያም ሲራጅ ድማ ናብ ኣሜሪካ ተሰዲዶም ኣለው። ብተለምዶ ‹ዶክተር ሲራጅ› ተባሂሉ ዝፍለጥ ‘‘ተጋ/ ሲራጅ ኢብራሂም’’ ብዕለት 19/09/2001 ካብ ሆቴል TOP FIVE ኣስመራ ብኣባላት ጸጥታ ተዓፊኑ ተወሲዱ፡ ኣብ እምባትከላ ኣትዩ ብድሕሪኡ ናብ ዒራ-ዒሮ ቀጺሉ። ልክዕ ኣብ 10 ዓመቱ ኣብ ወርሒ 9/2011 ድማ ብሰንኪ ግፍዓዊ ማእሰርቲ ጉጅለ ኢሳይያስ ኣፍወርቂ ኣብ ዒራ-ዒሮ ►ተሰዊኡ።

► ፍስሃ ዮውሃንስ(ጆሽዋ) [መለለዪ ቁጽሩ10] ++++++++++++++++++++++++ ናይ 1977 ገዲም ተጋዳላይ ህ-ግ-ሓ-ኤ ኮይኑ፡ ዋና ኣሰናዳእን መስራትን ናይ ጋዜጣ ሰቲት እዩ ነይሩ። ገጣማይ…፣ ዳይረክተር ፊልም…፣ መራሒ ጉጅለ ባህልን…፣ ኣሰልጣኒ ኤይሮቢክስን…፣ ድማ ነይሩ። ብድሕሪ ናጽነት ኣብ ዓባይ-ብሪጣንያ ተማሂሩ ንዓዱ ተመሊሱ። ዕድሚኡ ኣብ’ቲ እዋን’ቲ ከባቢ 46 ነይሩ። ደጋፊ ጉጅለ-15 ተባሂሉ ብ18/09/2001 ተዳጒኑ። ‹ስለምንታይ ከምዝተኣሰረ?› ደጋጊሙ ይሓትት’ኳ እንተነበረ፡ ሰማዒ ብዘይ-ምርካቡ ኣዝዩ ይሓርቕ ነበረ። ብኽቱር ሕርቃን…፣ ብናይ መግቢ ምሕሳም ኣድማን…፣ ብተደጋጋሚ ናይ ነብሰ-ቕትለት ፈተነታት የካይድ ነይሩ። ኣብ መወዳእታ ኣብ ቤት ማእስርቲ እምባትካላ ብዕለት 13.10.2002 ነብሰ-ቕትለት ፈጺሙ ድማ ►ተሰዊኡ።

► ዳዊት ሃብተሚካኤል [መለለዪ ቁጽሩ12] +++++++++++++++++++++++ ምክትል ዋና ኣሰናዳእን መስራትን ጋዜጣ መቓልሕ እዩ ነይሩ። ካብ ኣስመራ ዩኒቨርሰቲ ብፊዚክስ ተመሪቑ። ካብ ወርሒ 10 ክሳብ ወርሒ 12/2010 ኣብ ዉሽጢ ዘሎ ግዜ ►ተሰዊኡ።

► መድሃኔ ሃይለ ኣፍለ [መለለዪ ቁጽሩ 8] ++++++++++++++++++++++ መስራትን ምክትል ኣሰናዳኢ ጋዜጣ ቀስተ-ደመና እዩ ነይሩ። ካብ ኣስመራ ዩኒቨርስቲ ብሕጊ ተመሪቑ። ኣብ ሚኒስትሪ ፍትሒ ተመዲቡ ንሃገሩ ከገልግል ድሕሪ ምጽንሑ፡ ተደናጋጺ ጉጅለ-15 ተባሂሉ ኣብ ቀዪዲ እምባትካላን ዒራ-ዒሮን ኣትዩ። ብዕለት 08/02/2006 ድማ ►ተሰዊኡ።

► ማቴዎስ ሃብተኣብ [መለለዪ ቁጽሩ20] +++++++++++++++++++++ ጋዜጠኛ ናይ ጋዜጣ መቓልሕ እዩ ነይሩ። ካብ ኣስመራ ዩኒቨርስቲ ብስነ-ቁጽሪ ተመሪቑ። ዕድሚኡ ኣስታት 44 ይግመት። ኣብ ዓመተ 2005 ድማ ኣብ ዒራ-ዒሮ ►ተሰዊኡ።

► ዮሱፍ መሓመድ ዓሊ [መለለዪ ቁጽሩ 8] ++++++++++++++++++++++ ዋና ኣሰናዳኢ ብሕታዊት ጋዜጣ ጽጌናይ ነይሩ። ናይ ቢዝነስ ኣድሚኒስትረሽን ምሩቕ’ዉን እዩ። እታ ንዮሱፍ መሓመድ ዓሊ ካብ እምባትካላ ጀሚራ ዝተዓደለቶ መለለዪት ቁጽሪ 8 ድሕሪ መስዋእቱ ንስውእ መድሃኔ ሃይለ ተዓዲላ ዝነበረት እያ። ብዕለት 7/06/2003 ኣብ ዒራ-ዒሮ ►ተሰዊኡ።

► ስዒድ ዓብደልቃድር [መለለዪ ቁጽሩ24] ++++++++++++++++++++++ ወዲ 48 ዓመት ምንባሩ ዝግመት ጋዜጠኛ ስዒድ ዓብደልቃድር፡ ዋና ኣሰናዳእን መስራትን ጋዜጣ ኣድማስ እዩ ነይሩ። ኣብ ሚኒስትሪ ዜና ድማ ኣብ ጋዜጣ ኤርትራ ኣልሓዲሳ ጸሓፊ እዩ ነይሩ። ኣብ ወርሒ 3/2005 ኣብ ዒራ-ዒሮ ብማሕነቕቲ (ነብሰ-ቕትለት) ፈጺሙ ►ተሰዊኡ።

► ሳህለ ጸጋዝኣብ [መለለዪ ቁጽሩ 32] ++++++++++++++++++++ ገዲም ተጋዳላይ ህ-ግ-ሓ-ኤ ኮይኑ፡ ድሕሪ ናጽነት ድማ ኣብ ሚኒስትሪ ፍትሒ ናይ ሲቪላዊ ገበናት ሓላፊ እዩ ነይሩ። ኣብ ወርሒ1/2005 ኣብ ዒራ-ዒሮ►ተሰዊኡ።

► ተስፋገርግሽ [መለለዪ ቁጽሩ14] ++++++++++++++++++ ኣብ ዞባ ደቡብ ኣማሓዳሪ ን/ዞባ ጾሮና ነበ’ር ገዲም ተጋዳላይ ተስፋገርግሽ፡ ቅድሚ መስዋእቱ «,,,ኣብ ባንኪ ዝርከብ ገንዘበይ ንመእለይ ደቀይ ክኾና መዝገብ ሕሳበይ ንበዓልቲ ቤተይ ሃቡለይ» እናበለ ይዛረብ ምንባሩ ይፍለጥ። ብዕለት 16/03/2004 ነብሰ-ቕትለት ፈጺሙ ►ተሰዊኡ።

► ኪዳነ ወዲ-ቐሺ [መለለዪ ቁጽሩ 5] +++++++++++++++++++ ገዲም ተጋዳላይ ህዝባዊ ግንባር ኮይኑ፡ ኣባል ኣሃዱ ስለያ እንዳ 72፡ ከምኡ’ዉን መራሕ መኪና ናይ ተጋ/ ጴጥሮስ ሰሎሞን እዩ ነይሩ። ኣብ ወርሒ 10/2009 ድማ ►ተሰዊኡ።

► መሓሪ ያዕቆብ [መለለዪ ቁጽሩ15] +++++++++++++++++++ መራሕ መኪና ናይ ሚኒስተር ሳልሕ ከክያ ከምዝነበረ ይፍለጥ። ብዛዕባ’ዚ ስዉእ እዚ ዝፈልጥ ኤርትራዊ እንተ’ሎ ሓበሬታ ክውስኸሉ ይላቦ። ኣብ ዓመተ 2008 ድማ ኣብ ዒራ-ዒሮ እዩ ►ተሰዊኡ። -/- ይ→ቕ→ጽ→ል→

 ኣብ አርትራ ኣብ ቤት ማሕቡስ ንዜሞቱ እሱራት ጃምላዊ መርድእ ተነጊሩ ብክውንን ዗ይክውንን ምኽንያት ካብ ብዘሕ ዒመታት ኣትሒዝም ኣብ ቤት ማሕቡስ ዜተኣስሩ ካሳብ ሎሚ ኣለው እናተባህለ ስልጣንያን ክዲውንትን ዜበጽሓሎም ዜነበረን ኤርትራውያን፡ ኣብ ዜሓለፈ ሰሙን ስርዒት ህግዯፍ፡ ንቤተሰቦም በብሓዯ ጸዊዐ ብህይወት ከምየለው ጃምላዊ መርድእ ኣርዱኡ። ቤተሰብ እሱራት ኣብ ዜሓለፈ ሰሙን ‚እከለ.... ዜተባህለ እሱር ሞይቱ እዩ! ሬሳ ኣይወሃብን እዩ! ናይ ግፍዑ ዲስን ቴንዲን ፡ ኣይፍቀድን ! ንክትፈልጡ ኢልና ኢና! ሓ዗ን ኣምሲልካ ምትእኽካብውን ኣይፍቀድን እዩ! ድሕሪ ሕጂ ስልጣንያ ወይ ክዲን ከይተምጽኡ‚ ብምባልን ነዙ መርድእዙ ብምስጢር ክሕዜዎ ከም዗ለዎም ተሪር መጠንቀቕታ ብምሃብን፡ ንብዘሓት ስድራቤታት ብፍላይ ድማ ኣብ ከተማ ኣስመራ ንዜርከቡ ኣፋንዩ። እዝም መርድኦም ዜተነግረ እሱራት ዙኣቶም እቶም ብፖለቲካዊ ሕቶ ዜተኣስሩ ዗ይኮኑ፡ ብኻልእ ብዜተፈላለየ በብዒይነቱ ምኽንያታት ዜተቐየደ ኢዮምRead more

Stories from Underground Prison in Eritrea: Torture, Madness, Slave Labour, Death and a Father Searching for his Son(Life under PFDJ)

[ELF 1965-1980] [EPLF 1970-1990][1992-1997] [1998-2000] [Since 2001][Prisoners death records][Mysterious Deaths]

ሕሩይ ክፍሎም ተስፋማርያም ዝተባህለ ወዲ 20 ዓመት ኤርትራዊ መንእሰይ ብስርዓት ህግደፍ ብጥይት ተቐቲሉ።

ሕሩይ ክፍሎም ተስፋማርያም ዝተባህለ ወዲ 20 ዓመት ኤርትራዊ መንእሰይ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ናብ ኤትዮጵያ ክሰግር ኣብ ዝፈተነሉ ግዜ ብሓይልታት ኤርትራ ብጥይት ተሃሪሙ ሂወቱ ከምዝሰኣነ ካብ ኤርትራ ዝረኸብናዩ ሓበረታ የረደእ። Readmore

Lists of execution of some prisoners since 2005

A former Eritrean prison guard who fled to Ethiopia claimed his country's ex-foreign minister and an army chief had died in prison while thousands of others had fallen severely ill in "secret detention centres". The two officials were close allies of President Issaias Afeworki throughout the Red Sea state's 30-year war for independence. Read more

ehrea